Kontratu txikiak eta bitarteko propioari egindako enkarguak: nola antolatu espedientea udaletan eta udal-sozietateetan

Udal txiki batean, kontratu txikia eguneroko kontua da. Eta eguneroko jardunean pilatzen dira Kontu-hartzailetzaren eragozpenak. Albiste ona da Sektore Publikoko Kontratuen 9/2017 Legeak nahiko zehatz esaten duela zer jaso behar duen espedienteak. Ondo antolatzea metodo-kontua izaten da ia beti.

1. Kontratu txikia: atalaseak eta espedientea (LCSPren 118. art.)

Abiapuntua atalasea da: «Se consideran contratos menores los contratos de valor estimado inferior a 40.000 euros, cuando se trate de contratos de obras, o a 15.000 euros, cuando se trate de contratos de suministro o de servicios» [Kontratu txikitzat hartuko dira 40.000 eurotik beherako balio zenbatetsia duten kontratuak, obra-kontratuak direnean, edo 15.000 eurotik beherakoak, hornidura- edo zerbitzu-kontratuak direnean].

Gehien ahazten dena espedientearen gutxieneko edukia da. Legeak eskatzen duenez, «la tramitación del expediente exigirá la emisión de un informe del órgano de contratación justificando de manera motivada la necesidad del contrato y que no se está alterando su objeto con el fin de evitar la aplicación de los umbrales descritos en el apartado anterior» [espedientea izapidetzeko, kontratazio-organoak txosten bat egin beharko du, kontratuaren premia modu arrazoituan justifikatuz eta kontratuaren xedea ez dela aldatzen ari aurreko apartatuan deskribatutako atalaseen aplikazioa saihesteko].

Eta honako hau gehitzen du: «se requerirá la aprobación del gasto y la incorporación al mismo de la factura correspondiente» [gastuaren onespena eta dagokion faktura espedienteari eranstea eskatuko da].

Espedientearen egiaztapen-zerrenda:

1. Premia arrazoitzeko txostena.
2. Xedea zatikatzen ez deneko berariazko justifikazioa.
3. Gastuaren onespena.
4. Erantsitako faktura.
5. Obretan, aurrekontua eta, hala badagokio, proiektua eta gainbegiratze-txostena.
6. Argitalpena, 63.4 artikuluak aurreikusten duen moduan.

2. Bitarteko propioari egindako enkargua: noiz ez den kontratu bat (LCSPren 32. art.)

Toki-erakunde askok beren sozietate edo erakunde instrumentaletan hartzen dute oinarri. LCSP legeak horretarako bidea ematen du, baldintza argi batekin: «El encargo que cumpla dichos requisitos no tendrá la consideración de contrato» [Betekizun horiek betetzen dituen enkarguak ez du kontratu-izaerarik izango].

Betekizun horien artean bada urtero neurtzea komeni den bat: «Que más del 80 por ciento de las actividades del ente destinatario del encargo se lleven a cabo en el ejercicio de los cometidos que le han sido confiados por el poder adjudicador que hace el encargo» [Enkarguaren hartzaile den erakundearen jardueren ehuneko 80 baino gehiago enkargua egiten duen botere esleitzaileak agindutako zereginak betez gauzatzea]. Ehuneko hori ez da presuntziotzat hartzen: datuekin egiaztatzen da.

3. Udal-sozietateak: Hirugarren Liburuaren araubidea (LCSPren 318. art.)

Erakundea Administrazio publikoaren izaera ez duen botere esleitzailea denean, haren kontratuak Hirugarren Liburuko I. Tituluaren arabera arautzen dira. Zenbateko txikienetarako, 318.a) artikuluak onartzen du kontratuak «podrán adjudicarse directamente a cualquier empresario con capacidad de obrar y que cuente con la habilitación profesional necesaria para realizar la prestación objeto del contrato» [zuzenean esleitu ahal izatea jarduteko gaitasuna duen eta kontratuaren xede den prestazioa egiteko beharrezko gaikuntza profesionala duen edozein enpresabururi].

Araubide hori aplikatu aurretik, komeni da espedientean erakundearen izaera juridikoa egiaztatuta uztea: horixe izango da ondorengo edozein kontrolek berrikusiko duen lehen puntua.

Metodoa: espediente bakoitza, bere iturriarekin

Ondo egindako espediente batek hiru galderari erantzuten die: zein arauk babesten duen, zein dokumentuk frogatzen duen eta nork berrikusi duen. Espedientearen atal bakoitzak bere artikulua eta bere sinadura badarama, ondorengo kontrola ez da ezusteko bat izango.

Ohiko galderak

Zein da kontratu txikiaren atalasea?

40.000 eurotik beherako balio zenbatetsia obretan eta 15.000 eurotik beherakoa horniduretan edo zerbitzuetan (LCSPren 118.1 art.).

Zer dokumentu eskatzen ditu kontratu txiki baten espedienteak?

Atalaseak saihesteko xedea aldatzen ez dela justifikatzen duen premia arrazoitzeko txosten bat, gastuaren onespena eta faktura. Obretan, gainera, aurrekontua (LCSPren 118. art.).

Bitarteko propioari egindako enkargua kontratu bat al da?

Ez, LCSPren 32. artikuluko betekizunak betetzen baditu; besteak beste, erakundearen jardueraren 80 % baino gehiago botere esleitzaileak agindutako zereginetara bideratzea.

Zein araubideri jarraitzen diote udal-sozietateek?

Administrazio publikoaren izaera ez duten botere esleitzaileak badira, LCSPren Hirugarren Liburuko I. Titulukoa (316. art. eta hurrengoak).

Iturri ofizialak

Idazkaritza, kontu-hartzailetza edo udal-sozietate batean lan egiten duzu? Ikusi nola antolatzen den espediente bat bere iturriarekin.